Konstytucje >> Konstytucja UE, Bruksela, 29 października 2004 r.

TYTUŁ V

PRAWA OBYWATELSKIE

ARTYKUŁ II-99

Prawo głosowania i kandydowania w wyborach do Parlamentu Europejskiego

1. Każdy obywatel Unii ma prawo głosowania i kandydowania w wyborach do Parlamentu

Europejskiego w Państwie Członkowskim, w którym ma miejsce zamieszkania, na takich samych

warunkach jak obywatele tego Państwa.

2. Członkowie Parlamentu Europejskiego są wybierani w powszechnych wyborach

bezpośrednich, w głosowaniu wolnym i tajnym.

ARTYKUŁ II-100

Prawo głosowania i kandydowania w wyborach lokalnych

Każdy obywatel Unii ma prawo głosowania i kandydowania w wyborach do władz lokalnych

w Państwie Członkowskim, w którym ma miejsce zamieszkania, na takich samych warunkach jak

obywatele tego Państwa.

ARTYKUŁ II-101

Prawo do dobrej administracji

1. Każda osoba ma prawo do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia jej sprawy

w rozsądnym terminie przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii.

2. Prawo to obejmuje:

a) prawo każdej osoby do bycia wysłuchaną, zanim zostaną podjęte indywidualne środki

mogące negatywnie wpłynąć na jej sytuację,

b) prawo każdej osoby do dostępu do akt jej sprawy, z zastrzeżeniem poszanowania

uprawnionych interesów poufności oraz tajemnicy zawodowej i handlowej,

c) obowiązek administracji uzasadniania swoich decyzji.

3. Każda osoba ma prawo domagania się od Unii naprawienia, zgodnie z zasadami ogólnymi

wspólnymi dla praw Państw Członkowskich, szkody wyrządzonej przez instytucje lub ich

pracowników przy wykonywaniu ich funkcji.

4. Każda osoba może zwrócić się pisemnie do instytucji Unii w jednym z języków Konstytucji

i musi otrzymać odpowiedź w tym samym języku.

ARTYKUŁ II-102

Prawo dostępu do dokumentów

Każdy obywatel Unii i każda osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania lub

statutową siedzibę w Państwie Członkowskim, ma prawo dostępu do dokumentów instytucji,

organów i jednostek organizacyjnych i Unii, niezależnie od ich formy.

ARTYKUŁ II-103

Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich

Każdy obywatel Unii i każda osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania lub

statutową siedzibę w Państwie Członkowskim ma prawo zwracać się do Europejskiego Rzecznika

Praw Obywatelskich w przypadkach niewłaściwego administrowania w działaniach instytucji,

organów i jednostek organizacyjnych Unii, z wyłączeniem Trybunału Sprawiedliwości Unii

Europejskiej wykonującego swoje funkcje sądowe.

ARTYKUŁ II-104

Prawo petycji

Każdy obywatel Unii i każda osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania lub

statutową siedzibę w Państwie Członkowskim ma prawo petycji do Parlamentu Europejskiego.

ARTYKUŁ II-105

Swoboda przemieszczania się i pobytu

1. Każdy obywatel Unii ma prawo do swobodnego przemieszczania się i przebywania na

terytorium Państw Członkowskich.

2. Swoboda przemieszczania się i pobytu może zostać przyznana, zgodnie z Konstytucją,

obywatelom państw trzecich przebywającym legalnie na terytorium Państwa Członkowskiego.

ARTYKUŁ II-106

Opieka dyplomatyczna i konsularna

Każdy obywatel Unii korzysta na terytorium państwa trzeciego, w którym Państwo Członkowskie,

którego jest obywatelem, nie ma swojego przedstawicielstwa, z ochrony dyplomatycznej

i konsularnej każdego z pozostałych Państw Członkowskich na takich samych warunkach jak

obywatele tego państwa.